शब्दशिल्प/भंडारा_प्रसिद्ध उर्दू शायर व गझलकार बशीर बद्र साहेब आता आपल्यात राहिले नाहीत. नुकतेच डिमेन्शिया या आजारामुळे त्यांचे निधन झाले. ते साहित्यविश्वातील एक मोठे व्यक्तिमत्त्व होते. त्यांनी उर्दू गझल कठीण व गुंतागुंतीच्या शब्दांमधून बाहेर काढून अत्यंत साध्या, सहज आणि बोलचालीच्या भाषेत मांडली, त्यामुळे ते सर्वसामान्य लोक आणि तरुणांच्या मनातील आवडते कवी बनले.
त्यांचा जन्म उत्तर प्रदेशातील अयोध्या (जिल्हा फैजाबाद) येथे झाला होता. त्यांनी अलीगड मुस्लिम विद्यापीठातून उर्दूमध्ये पीएचडी पूर्ण केली आणि तेथेच प्राध्यापक म्हणूनही काम केले. बशीर साहेबांच्या गझलमधील प्रत्येक शेर ‘गागरमध्ये सागर’ भरल्यासारखा होता. प्रेम, जीवन, एकटेपणा आणि मानवी नात्यांतील भावना यांवर आधारित त्यांची शायरी थेट मनाला भिडणारी होती.
भंडार्‍यातील रसिक श्रोते मोहम्मद सईद शेख यांनी सांगितले की, “भंडारा शहराशीही बशीर बद्र साहेबांचे नाते होते. जेव्हा जेव्हा भंडार्‍यातील मुस्लिम लायब्ररीत अखिल भारतीय मुशायरा व कविसंमेलन आयोजित होत असे, तेव्हा ते येथे येऊन आपल्या दमदार आवाजात शेरांची अशी बरसात करत की हजारो श्रोते ‘वाह-वाह’ म्हणण्यास भाग पडत.”
त्यांना 1999 साली भारत सरकारतर्फे पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते. डिमेन्शिया (स्मरणशक्ती कमी होणे) या आजाराशी दीर्घकाळ झुंज दिल्यानंतर 28 मे 2026 रोजी, वयाच्या 91व्या वर्षी त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला आणि जगाचा निरोप घेतला. शायरीचा तो बुलंद आवाज आता कायमचा शांत झाला आहे. ते जनतेचे कवी होते आणि त्यांचे शेर आजही लोकांच्या मनात तसेच राजकीय मंचांवर जिवंत आहेत.
त्यांचे काही खास शेर :
"उजाले अपनी यादों के हमारे साथ रहने दो,
न जाने किस गली में जिंदगी की शाम हो जाए"खाली तुमच्या मजकुराचा मराठी अनुवाद दिला आहे:
प्रसिद्ध उर्दू शायर व गझलकार बशीर बद्र साहेब आता आपल्यात राहिले नाहीत. नुकतेच डिमेन्शिया या आजारामुळे त्यांचे निधन झाले. ते साहित्यविश्वातील एक मोठे व्यक्तिमत्त्व होते. त्यांनी उर्दू गझल कठीण व गुंतागुंतीच्या शब्दांमधून बाहेर काढून अत्यंत साध्या, सहज आणि बोलचालीच्या भाषेत मांडली, त्यामुळे ते सर्वसामान्य लोक आणि तरुणांच्या मनातील आवडते कवी बनले.
त्यांचा जन्म उत्तर प्रदेशातील अयोध्या (जिल्हा फैजाबाद) येथे झाला होता. त्यांनी अलीगड मुस्लिम विद्यापीठातून उर्दूमध्ये पीएचडी पूर्ण केली आणि तेथेच प्राध्यापक म्हणूनही काम केले. बशीर साहेबांच्या गझलमधील प्रत्येक शेर ‘गागरमध्ये सागर’ भरल्यासारखा होता. प्रेम, जीवन, एकटेपणा आणि मानवी नात्यांतील भावना यांवर आधारित त्यांची शायरी थेट मनाला भिडणारी होती.
भंडार्‍यातील रसिक श्रोते मोहम्मद सईद शेख यांनी सांगितले की, “भंडारा शहराशीही बशीर बद्र साहेबांचे नाते होते. जेव्हा जेव्हा भंडार्‍यातील मुस्लिम लायब्ररीत अखिल भारतीय मुशायरा व कविसंमेलन आयोजित होत असे, तेव्हा ते येथे येऊन आपल्या दमदार आवाजात शेरांची अशी बरसात करत की हजारो श्रोते ‘वाह-वाह’ म्हणण्यास भाग पडत.”
त्यांना 1999 साली भारत सरकारतर्फे पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते. डिमेन्शिया (स्मरणशक्ती कमी होणे) या आजाराशी दीर्घकाळ झुंज दिल्यानंतर 28 मे 2026 रोजी, वयाच्या 91व्या वर्षी त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला आणि जगाचा निरोप घेतला. शायरीचा तो बुलंद आवाज आता कायमचा शांत झाला आहे. ते जनतेचे कवी होते आणि त्यांचे शेर आजही लोकांच्या मनात तसेच राजकीय मंचांवर जिवंत आहेत.
त्यांचे काही खास शेर :
"उजाले अपनी यादों के हमारे साथ रहने दो,
न जाने किस गली में जिंदगी की शाम हो जाए"
"लोग टूट जाते हैं एक घर बनाने में,
तुम तरस नहीं खाते बस्तियाँ जलाने में "
मो. सईद शेख
मा. जिल्हा प्रतिनिधी / वार्ताहर
कोणत्याही टिप्पण्‍या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा